Zeeschuim kan gevaarlijk zijn door giftige algen, vervuiling en bacteriën die huidirritatie, ademhalingsproblemen en infecties veroorzaken. Natuurlijk schuim van golven en zeewier is meestal veilig, maar vervuild schuim herken je aan de gelige kleur, vieze geur en dikke consistentie. Bij twijfel blijf je uit de buurt en spoel je je direct af na contact.
Wat is dat witte schuim dat je soms in de zee ziet drijven?
Zeeschuim ontstaat op twee manieren: natuurlijk door golvende bewegingen en organisch materiaal zoals zeewier en algen, of door vervuiling door chemicaliën en afvalwater. Natuurlijk schuim lijkt op het schuim dat je ziet wanneer je zeep door water roert: de golven slaan lucht door organische stoffen heen.
Het verschil zit ’m in de oorzaak. Natuurlijk schuim komt van afgebroken zeewier, plankton en andere organische materialen die door de golven worden opgeschuimd. Dit schuim is meestal wit tot lichtgeel en verdwijnt snel weer.
Vervuilingsschuim daarentegen ontstaat door chemische stoffen, rioolwater of industrieel afval. Dit schuim blijft langer hangen, heeft vaak een vieze geur en kan gelig tot bruinachtig zijn. Je ziet dit vooral na regenbuien, wanneer vervuild water via rivieren de zee instroomt.
Waarom kan zeeschuim gevaarlijk zijn voor surfers en zwemmers?
Gevaarlijk zeeschuim bevat bacteriën, virussen en giftige stoffen die via je huid, mond of neus je lichaam binnenkomen. De grootste risico’s zijn huiduitslag, oogirritatie, maagklachten en bij gevoelige mensen zelfs ademhalingsproblemen.
Wanneer je door vervuild schuim surft, krijg je deze stoffen over je hele lichaam. Vooral je gezicht loopt risico, omdat je vaak water binnenkrijgt tijdens het surfen. Bacteriën kunnen oorontsteking veroorzaken, terwijl chemicaliën je huid kunnen irriteren.
Giftige algenbloei vormt een apart gevaar. Deze algen produceren toxines die neurologische problemen kunnen veroorzaken. Je herkent dit aan rood of bruin gekleurd water met een penetrante geur.
Voor surfers in Scheveningen is dit vooral relevant na stormen of bij warm weer, wanneer de kans op algenbloei groter is. Je instructeur zal je altijd waarschuwen als de omstandigheden niet veilig zijn.
Hoe herken je het verschil tussen veilig en gevaarlijk zeeschuim?
Veilig schuim is wit, heeft geen geur en verdwijnt snel, terwijl gevaarlijk schuim gelig tot bruin is, stinkt naar riool of chemicaliën en lang blijft drijven. Let ook op de omgeving: veel dood zeeleven of een olieachtige glans zijn waarschuwingssignalen.
Controleer deze punten voordat je het water ingaat:
- Kleur: wit tot lichtgeel is meestal oké, donkergeel tot bruin niet
- Geur: natuurlijk schuim ruikt naar zee, vervuild schuim naar riool
- Consistentie: natuurlijk schuim is luchtig, vervuild schuim vaak dik en plakkerig
- Duur: veilig schuim verdwijnt binnen enkele minuten
Kijk ook naar de omgeving. Veel dode vissen, een vieze geur vanaf het strand of waarschuwingsborden van de gemeente zijn duidelijke signalen om niet het water in te gaan. Na regenbuien is extra voorzichtigheid geboden.
Wat moet je doen als je per ongeluk in contact komt met zeeschuim?
Spoel jezelf direct af met schoon zoet water en vermijd het inwrijven van het schuim. Was je handen grondig voordat je je gezicht aanraakt en let de komende uren op symptomen zoals huidirritatie, misselijkheid of oogklachten.
Volg deze stappen direct na contact:
- Ga meteen uit het water
- Spoel je hele lichaam af met zoet water
- Was je haar grondig met shampoo
- Poets je tanden als je water hebt binnengekregen
- Trek schone kleding aan
Houd de komende 24 uur symptomen in de gaten. Huiduitslag, brandende ogen, hoofdpijn of maagklachten kunnen wijzen op een reactie op vervuild water. Bij ernstige klachten, zoals koorts, aanhoudende misselijkheid of ademhalingsproblemen, zoek je medische hulp.
Spoel ook je surfboard en wetsuit grondig af. Vervuiling kan anders de volgende keer opnieuw problemen geven.
Hoe kun je veilig surfen wanneer er zeeschuim aanwezig is?
Surf alleen bij natuurlijk wit schuim en vermijd het water bij geel of bruin schuim, vieze geuren of na regenbuien. Check altijd de waterkwaliteitsberichten en kies voor alternatieve dagen wanneer er twijfel is over de veiligheid.
Timing is cruciaal voor veilig surfen. Surf niet binnen 48 uur na zware regenval, omdat dan vervuild water via de rivieren de zee instroomt. Kies voor dagen met offshore wind – zoals je instructeur je heeft geleerd – omdat dit schoner water naar de kust brengt.
Bescherm jezelf extra door je wetsuit goed aan te trekken, zodat minder huid blootligt. Houd je mond dicht wanneer je door schuim gaat en vermijd het inslikken van zeewater. Na je sessie spoel je jezelf altijd grondig af, ook bij natuurlijk schuim.
In Scheveningen kun je altijd contact opnemen met lokale surfscholen voor actuele informatie over de wateromstandigheden. Ervaren instructeurs kennen de lokale patronen en kunnen je adviseren over de beste tijden om veilig te surfen.
Zeeschuim hoeft je surfplezier niet te bederven als je weet waar je op moet letten. Natuurlijk schuim is onderdeel van de zee-ervaring, maar bij twijfel kies je altijd voor voorzichtigheid. Je volgende surfsessie komt er altijd aan, maar je gezondheid is belangrijker dan die ene perfecte golf.
